Powrót do systemu dozoru elektronicznego jako formy wykonywania kary pozbawienia wolności

W niniejszym artykule przedstawię „powrót” do znanej już polskiemu ustawodawcy formy wykonywania kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego. Od 15 kwietnia 2016 r. obowiązuje nowelizacja przepisów prawa karnego oraz karno-wykonawczego, która przywraca w głównej mierze rozwiązania sprzed 1 lipca 2015 r. i objęcie tym samym systemem dozoru elektronicznego części osób skazanych na karę więzienia.

Zgodnie z przepisami obowiązującymi od 1 lipca 2015 r. dozór elektroniczny stał się rodzajem kary ograniczenia wolności, a nie jak to było we wcześniejszym porządkiem prawnym – sposobem wykonania kary pozbawienia wolności w wymiarze do jednego roku.

Jak wskazano w uzasadnieniu projektu Ustawy o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz ustawy – Kodeks karny wykonawczy z dnia 11 marca 2016 r. (Dz.U. Z 2016 r. poz. 428), powyższa zmiana okazała się w praktyce wysoce nieefektywna i przyniosła drastyczny spadek orzeczeń o wykonywaniu kary w Systemie Dozoru Elektronicznego. Z tego względu dalsze stosowanie systemu na potrzeby wykonywania kary ograniczenia wolności może doprowadzić do zmarginalizowania tej instytucji w sferze polityki karnej.

Nowelizacja ww. ustaw ponownie obejmuje Systemem Dozoru Elektronicznego część osób skazanych na karę więzienia oraz powraca do większości przepisów sprzed 1 lipca zeszłego roku, przywracając bezpośrednio powyższą możliwość jako formę wykonywania kary pozbawienia wolności, a nie kary ograniczenia wolności.

Z praktycznych przepisów prawnych, które dotyczą Systemu Dozoru Elektronicznego należy wskazać, że do art. 43n kkw, dodano nowe art. 43na i 43nb kkw, zgodnie z którymi:

Obowiązek określony w art. 43n § 2 pkt 1 obejmuje pozostawanie skazanego w miejscu stałego pobytu lub w innym wskazanym miejscu w wyznaczonym czasie. Sąd penitencjarny określa przedziały czasu w ciągu doby i w poszczególnych dniach tygodnia, w których skazany ma prawo się oddalić z miejsca stałego pobytu lub innego wskazanego miejsca na okres nieprzekraczający 12 godzin dziennie, w szczególności w celu:

1) świadczenia pracy,

2) wykonywania praktyk religijnych lub korzystania z posług religijnych,

3) sprawowania opieki nad osobą małoletnią, osobą niedołężną lub chorą,

4) kształcenia i samokształcenia oraz wykonywania twórczości własnej,

5) korzystania z urządzeń lub zajęć kulturalno-oświatowych i sportowych,

6) komunikowania się z obrońcą, pełnomocnikiem oraz wybranym przez siebie przedstawicielem, o którym mowa w art. 42,

7) komunikowania się z podmiotami, o których mowa w art. 38 § 1,

8) utrzymywania więzi z rodziną lub innymi bliskimi osobami,

9) korzystania z opieki medycznej lub udziału w terapii,

10) dokonania niezbędnych zakupów (art. 43na kkw).

Ponadto, sąd penitencjarny może nałożyć na skazanego odbywającego karę pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego obowiązki określone w art. 72 Kodeksu karnego. Obowiązki te mogą zostać nałożone również na wniosek prokuratora lub sądowego kuratora zawodowego (art. 43nb § 1 kkw). Jeżeli względy wychowawcze za tym przemawiają, sąd penitencjarny może w czasie odbywania przez skazanego kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego ustanawiać, rozszerzać lub zmieniać obowiązki określone w art. 72 § 1 pkt 3-8 Kodeksu karnego lub zwolnić od wykonania nałożonych na tej podstawie obowiązków, z wyjątkiem obowiązku określonego w art. 72 § 2 Kodeksu karnego, a także zmieniać rodzaj zastosowanych środków technicznych (art. 43nb § 2 kkw).

Innymi istotnymi zmianami jest nowelizacja art. 43o kkw i art. 43p § 1 kkw. Obecnie art. 43o kkw otrzymał brzmienie, w wyjątkowym przypadku, uzasadnionym szczególnymi okolicznościami, sąd penitencjarny może zmienić miejsce wykonywania dozoru stacjonarnego (art. 43o § 1 kkw), w uzasadnionych przypadkach sąd penitencjarny może zmieniać przedziały czasu w ciągu doby i w poszczególnych dniach tygodnia, o których mowa w art. 43na (art. 43o § 3 kkw), zaś w uzasadnionych przypadkach, gdy niezbędne jest szybkie dokonanie zmiany, przedziały czasu w ciągu doby i w poszczególnych dniach tygodnia mogą zostać zmienione również w drodze decyzji sądowego kuratora zawodowego, który niezwłocznie informuje o tym sędziego penitencjarnego i wprowadza informacje do systemu komunikacyjno-monitorującego. Sąd penitencjarny może uchylić zmiany wprowadzone przez sądowego kuratora zawodowego albo dokonać w nich własnej zmiany (art. 43o § 4 kkw).

Zmianie także uległ art. 43p § 1 kkw, stosownie do treści którego, w przypadkach szczególnie ważnych dla skazanego, uzasadnionych względami zdrowotnymi, rodzinnymi lub osobistymi, sądowy kurator zawodowy może zezwolić skazanemu na opuszczenie miejsca wykonywania dozoru stacjonarnego na okres nieprzekraczający jednorazowo 7 dni, w miarę potrzeby w asyście osoby najbliższej lub osoby godnej zaufania, niezwłocznie informując o tym prezesa sądu, upoważnionego sędziego lub sędziego penitencjarnego i wprowadzając tę informację do systemu komunikacyjno-monitorującego.

Po zmianie przepisów sąd penitencjarny może udzielić skazanemu zgody na odbycie kary pozbawienia wolności w Systemie Dozoru Elektronicznego, jeżeli spełnione są następujące obligatoryjne przesłanki:

  • kara pozbawienia wolności nie przekracza jednego roku,

  • jest to wystarczające dla osiągnięcia jej celów,

  • skazany ma miejsce stałego pobytu,

  • osoba lub osoby pełnoletnie z nim mieszkające wyraziły na to zgodę,

  • warunki techniczne nie stoją na przeszkodzie odbywaniu kary w Systemie Dozoru Elektronicznego.

Więcej na temat odbywania kary pozbawienia wolności w dozorze elektronicznym znajdziesz w artykułach:

Kara pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego

oraz

Ile się czeka na rozpoznanie wniosku o dozór elektroniczny?

Wniosek do Sądu o udzielenie zgody na odbywanie kary pozbawienia wolności poza zakładem karnym w systemie dozoru elektronicznego można pobrać klikając na poniższy link:

Wniosek o dozór elektroniczny

Podziel się na:
  • Facebook
  • Google Bookmarks
  • Blip
  • Blogger.com
  • Flaker
  • Gadu-Gadu Live
  • Google Buzz
  • RSS
  • StumbleUpon
  • Twitter
  • Wykop
  • Drukuj
  • Poleć
  • LinkedIn
Ten wpis został opublikowany w kategorii artykuły i oznaczony tagami , , , , . Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

11 odpowiedzi na „Powrót do systemu dozoru elektronicznego jako formy wykonywania kary pozbawienia wolności

  1. Mariusz Stelmaszczyk pisze:

    Drodzy Czytelnicy
    Zachęcam Was do komentowania tego artykułu oraz zadawania pytań, jakie Wam się nasuną po jego przeczytaniu. Na wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć.
    Jednocześnie zapewniam, że szanuję Waszą prywatność. Adres e-mail z jakiego wyślecie pytanie lub komentarz do artykułu nie zostanie wyświetlony.

    Pozdrawiam
    Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

  2. Kamil pisze:

    Panie mecenasie, 5 kwietnia tego roku zostalem skazany na 5 miesiecy bezwzglednego wiezienia 178§kk4. Wyrok uprawomocnil sie 18, tego tez dnia wyslalem wniosek o sde. Czyn popelnilem 16 maja 2015 r. Tak wiec moje pytanie brzmi czy mam szanse na pozytywne jego rozpatrzenie ???
    Byl bym bardzo wwdzieczny za
    odpowiedz. Pozdrawiam!

    • Bartłomiej Łukomski pisze:

      Witam,

      w związku ze zmianą przepisów karnych po 1 lipca 2015 r. poprzednio można było odbywać karę w systemie dozoru elektronicznego jedynie jeżeli orzeczono karę ograniczenia wolności. Mimo, że Pana wyrok został ogłoszony w dniu 5 kwietnia, a uprawomocnił się 18 kwietnia 2016 r. to po najnowszej zmianie przepisów karnych z dnia 15 kwietnia 2016 r., zgodnie z przepisami przejściowymi dla Pana sąd powinien zastosować przepisy względniejsze.

      Tak więc, po zmianie z dnia 15 kwietnia 2016 r. można ubiegać się o odbywanie w systemie dozoru elektronicznego kary do 1 roku pozbawienia wolności, a więc spełnia Pan powyższe przesłanki i może starać się o taki system, tym bardziej że tak jak Pan wskazał, wniosek został wysłany po tej dacie.

  3. nina pisze:

    Witam. Co dalej ze sprawa dozoru jak juz jest opinia z zakładu karnego? W jakim czasie powinien przyjsc kurator na wywiad ile ma czasu na przesłanie wywiadu do sadu i co dalej? Sad po otrzymaniu tych dokumentów podejmie decyzje? Ile to może trwać?

    • Mariusz Stelmaszczyk pisze:

      Witam, bazując na moim doświadczeniu zawodowym mogę Panu powiedzieć, że w większości przypadków Sąd wyznacza posiedzenie w przedmiocie rozpoznania wniosku o dozór elektroniczny w ciągu miesiąca od złożenia wniosku.

  4. Wazne pisze:

    Mamy dwoje dzieci ciężka sytuację finansową ja żona problemy ze zdrowiem. Dzieci często chorują. A mąż ma karę pozbawienia wolności 1 rok i 6 miesięcy. Jest tam już 1 miesiąc i jest mi bardzo ciężko. Wyrok łączny został wydany 04.02.2016r. Czy po zmianie przepisów możemy starać się o dozór elektroniczny?

    • Bartłomiej Łukomski pisze:

      Witam,

      niestety w Państwa przypadku nie można starać się o odbywanie kary w systemie dozoru elektronicznego, bowiem Państwa sytuacji mogą dotyczyć dwie zmiany przepisów karnych: pierwsza z 15 lipca 2015 r. i druga z 15 kwietnia 2016 r. Jednakże co do pierwszej, można było starać się o SDE jeżeli orzeczono karę do 2 lat ograniczenia wolności, natomiast na podstawie najnowszych zmian można starać się o SDE jeżeli orzeczono karę do 1 roku pozbawienia wolności.

      Niestety w opisanym przez Panią stanie faktycznym wobec Pani męża orzeczono karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności, więc te przesłanki nie są spełnione.

  5. Pingback: Cıvata

  6. Marek pisze:

    Panie Mecenasie

    mam pytanie czy jezeli wobec mnie orzeczono kare 1 roku pozbawienia wolnosci wyrok prawomocny 22 kwietnia 2016r. a postepowanie wszczeto po 15 kwietnia to czy moge staram sie o odbywanie kary w systemie sde?!

    Pozdrawiam Marek

    • Bartłomiej Łukomski pisze:

      Witam,

      w przypadku zmiany przepisów są stosowane przepisy przejściowe, a w Pana przypadku powinno się stosować przepisy względniejsze. Obecnie i tak po zmianie przepisów w 2016 r., można starać się o odbywanie kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego jeżeli orzeczono karę do 1 roku pozbawienia wolności. Tak więc spełnia Pan te wymogi.

  7. Monika pisze:

    Panie Mecenasie jeśli mój mąż składał o dozór elektroniczny ponad miesiąc temu i dostał odmowę ze względu na brak możliwości technicznych ( słaby zasięg w mieszkaniu) to jeśli zakupię wzmacniacz zasięgu gms to kiedy znów mógłby złożyć wniosek o dozór? On nie dostał odmowy tylko sędzia poinformował go że udzielił by mu zgody ale musi odmówić ze względu na złe warunki techniczne. Można po miesiącu złożyć znów dając informację o poprawie warunków technicznych zasięgu ? Pozdrawiam

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *